Osiloskop Nedir? 

Osiloskop Nedir

Osilaskop: Elektrik ve elektronik devrelerinde akım ve gerilimin değeri, frekans ve faz farkı ölçümlerini dijital veya analog ekranda grafiksel olarak gösteren aletlerdir.

Elektriksel büyüklükleri ölçen aletleri, ölçtükleri büyüklükleri sayısal veya analog olarak ifade ederler. Osiloskoplar ise ölçtüğü büyüklüğün dalga şeklini göstererek maksimum değerini ölçer. Örneğin bir voltmetre ile ölçülen 12V alternatif gerilim osiloskop ile ölçüldüğünde yaklaşık 16,97 V gibi bir değer okunur. Bu değerlerin farklı olmasının sebebi ölçü aletlerinin AA’da etkin değeri, osiloskobun ise AA’ın maksimum değerini ölçmesidir. Osiloskoplar, diğer ölçü aletlerine göre daha pahalı olmalarına karşılık bir sistemdeki arızanın tespiti osiloskoplar ile daha kolaydır. Çünkü televizyon veya daha karmaşık sistemlerin belirli nokta ve katlardaki çıkışları sabittir ve bu çıkışlar sisteme ait kataloglarda nokta nokta belirtilir. Osiloskop ile yapılan ölçümlerde katalogdan farklı çıkış veren katta arıza var demektir.

Osiloskopların dijital ve analog çeşitleri mevcuttur. Standart olarak iki kanallı olan bu cihazların daha fazla kanala sahip olan modelleri de bulunmaktadır. Örneğin 3 kanallı, 8 ışınlı, 200 Mhz’lik bir osiloskop ile 3 kanaldan sinyal girilip, bu sinyaller ve tabi tutulduğu işlemler sonucunda oluşan 8 değer aynı anda görüntülenebilir ve 200 Mhz kadar olan sinyaller ölçebilir. Son üretilen dijital osiloskoplar ile ölçülen büyüklük renkli olarak izlenebilmekte; ölçülen değer hafızaya alınıp, bilgisayara aktarılabilmektedir.

Osiloskop İle Ölçülebilen Değerler

  • AA ve doğru gerilim değerleri
  • Değişen elektriksel büyüklüklerin dalga şekilleri
  • Devreden geçen akım
  • Faz farkı
  • Frekans
  • Diyot, transistör gibi yarı iletken elemanların karakteristikleri
  • Kondansatörün şarj ve deşarj eğrileri

Test sinyali osiloskobun test sinyalinden alınır. Genellikle 1 KHz frekanslı ve 0,2-2 V gerilime sahip bir osilatör sinyalidir. Kondansatör, direnç, diyot ve transistör gibi elektronik elemanların sağlamlık kontrolünde kullanılacağı gibi harici sinyal jeneratörünün olmadığı durumlarda bu sinyal kullanılabilir. Osiloskop ile doğru ve güvenli ölçüm yapabilmek için komütatör, anahtar ve prob bağlantı şekillerinin tam olarak bilinmesi gerekir.