Yağmurdan sonra gökyüzünde yedi renkli bir kemer belirir!.. Altından geçmek için biz kovalarız, o kaçar!.. Adı gökkuşağı…

gokkusagi2_0801

Kısaca açıklanacaksa; güneş ışınlarının düşmekte olan yağmur damlacıklarında kırılıp yansımasıyla gökyüzünde oluşan yedi renkli, kemer biçimindeki görüntüye gökkuşağı denir. Halk dilinde alkım, ebekuşağı, alaimisema, ebemkuşağı, elegimsağma, hacılarkuşağı, yağmurkuşağı gibi adlarla da anılır.

Genellikle öğleden sonra sağanak yağışların geçmesinden sonra gözlenir. Gökkuşağında ortaya çıkan kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor renkler güneşli ve aynı zamanda yağmurlu havalarda yağmur damlacıklarının güneş ışınlarını bir prizma gibi tayflarına ayırması ile oluşur.

Tipik bir gökkuşağı tam ya da kısmi bir yay biçiminde oluşur. Yerden yükseldikçe, örneğin yüksekten uçan bir uçaktan gökkuşağı tam bir daire olarak gözlenir. Genellikle güneş ışığında görülürse de ay ışığında ya da yapay ışıkta da görülebilir.

Gökkuşağının gözlemciye göre uzaklığı sabit değildir. Gökkuşağını oluşturan yağmur damlaları güneş ışığının tersindedir. Bu nedenle gözlemcinin göreceği gökkuşağı ya yarıçapı açı cinsinden 42° ya da 50° içinde olur. Güneşin yüksekliği 52°’yi geçerse gökkuşağı oluşmaz. 42° olan birinci gökkuşağında kırmızı renk dışta, mor renk iç kesimdedir. 50° yarıçaplı gökkuşağında renk dizilişi bunun tam tersidir.

Bu iki gökkuşağının dışında bazen kırmızı ya da kırmızı-yeşil renklerden oluşan daha sönük küçük ikinci kuşak da görülür. Gerekli koşulların oluşması durumunda su fıskiyelerinin, çağlayan çevrelerinin ve soğuk havalarda buz kristallerinin yansıttığı küçük çaplı gökkuşakları da gözlenir.

Gökkuşağı çeşitleri nelerdir?

gokkusagi_0801Birinci Gökkuşağı
En çok rastlanılan gökkuşağı çeşididir. İlkel gökkuşağı da denilen bu gökkuşağında kırmızı renk dış tarafta, mor renk ise iç taraftadır. Renklerin dizilişine baktığımızda sırasının dıştan içe doğru kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, turkuaz, mavi ve mordur.

İkinci Gökkuşağı
Bu gökkuşağına baktığımızda ise kırmızının en içte, morun ise en dışta olduğunu görmekteyiz. Işığı daha zayıf olan bu gökkuşağındaki renk sırası ise; mor, mavi, turkuaz, yeşil, sarı, turuncu, kırmızıdır.

Küçük Kuşaklar
Bu kuşaklar sadece kırmızı veya kırmızı-yeşil renk bantlarından oluşur. Birinci kuşakların iç tarafında, ikinci kuşakların ise dış tarafında bulunurlar.

Efsanelerde Gökkuşağı

Birçok kültürde gökkuşağının cennet ile dünya arasındaki köprü olduğu düşünülür. Batı kültüründe umut ve şansın sembolüdür.

İran Müslümanlarına göre her rengin farklı anlamı vardır. Yeşil bolluk ve bereket, kırmızı savaş, sarı ise ölüm anlamına gelmektedir.

Güney Amerika Yerlileri ise denizin üzerinde görülen gökkuşağının şans getireceğine inanırlar.

Eski bir inanışa göre ise gökkuşağının altından geçen kadın erkek olur, erkek ise kadın olur.

Ancak fizik kurallarına göre gökkuşağının altından geçmek veya başladığı noktaya gitmek mümkün değildir. Gökkuşağı su ve ışıktan oluştuğu için siz sırtınız güneşe dönükken gökkuşağı her zaman karşınızda olacaktır.